Tavan hündürlüyünə görə lampa gücü necə seçilir

Tavan qalxdıqca eyni lampa aşağıya daha az işıq çatdırır. Adi mənzildən anbar və zallara qədər müxtəlif hündürlüklər üçün güc, tip və yerləşdirmə məntiqi.

Köhnə binadakı 3,5 metrlik tavanlı mənzildə yeni LED lampa taxılır, amma otaq əvvəlki kimi tutqun qalır. Anbarda isə tavandan asılan onlarla lampa var, lakin rəflərin aşağı hissəsində etiketləri oxumaq çətindir. Hər iki halda problem lampanın özündə deyil, hündürlük nəzərə alınmadan seçilməsindədir.

Hündürlük işığa necə təsir edir

İşıq mənbəyindən uzaqlaşdıqca işıqlanma məsafənin kvadratı ilə azalır. Kiçik mənbə üçün bu o deməkdir ki, lampa 2,5 metrdən 3,5 metrə qalxanda eyni nöqtədəki işıq təxminən iki dəfə azalır. Otaqda divar və tavandan əks olunan işıq bu itkinin bir hissəsini kompensasiya edir, amma hündür tavanlı otaqlarda tavan özü işıq mənbəyindən uzaq olduğu üçün bu kömək də zəifləyir.

İkinci təsir işığın yayılmasıdır. Geniş bucaqla işıq verən lampa hündürdən böyük sahəni əhatə edir, lakin hər nöqtəyə az işıq düşür. Nəticədə hündür tavanlı otaq "yayılmış, amma zəif" işıqla qalır.

Adi yaşayış tavanı: 2,5–2,8 metr

Müasir mənzillərin əksəriyyəti bu aralıqdadır. Burada standart hesablar işləyir:

• adi armud formalı LED lampa və ya geniş bucaqlı spotlar kifayətdir;
• tək tavan lampası ilə orta otağı işıqlandırmaq mümkündür, amma bir neçə mənbə daha bərabər nəticə verir;
• çox güclü açıq lampa göz səviyyəsinə yaxın olduğu üçün qamaşdıra bilər.

Yüksək yaşayış tavanı: 3–4 metr

Köhnə tikililərdə, villalarda və ikisəviyyəli qonaq otaqlarında rast gəlinir. Burada bir neçə yanaşma var:

• Gücü artırmaq. Eyni otaq sahəsi üçün adi tavandakından bir-iki pillə güclü lampa seçmək. Sadə yoldur, amma açıq lampada qamaşma riskini unutmayın.
• İşığı aşağı salmaq. Asma lampanın kabelini uzatmaq işıq mənbəyini iş səthinə yaxınlaşdırır. Yemək masası üzərində bu, ən təsirli üsuldur.
• Çoxlu mənbə. Tavan işığına əlavə olaraq divar bra-ları, torşerlər və masa lampaları istifadə etmək. Hündür otaqda aşağı səviyyədəki işıq həm rahatlıq, həm də "ev" hissi yaradır.
• Orta bucaqlı spotlar. Geniş bucaqlı spot 3,5 metrdən çox səpələnir; 36–40° bucaq işığı döşəməyə daha yaxşı çatdırır.

Ticari və sənaye hündürlüyü: 4–8 metr

Mağaza, anbar, emalatxana, idman zalı və avtoservislərdə tavan adətən yüksəkdir. Burada məişət lampaları yetərli olmur və yüksək güclü mənbələrə keçid lazımdır:

• iri gövdəli, yüksək güclü LED lampalar, məsələn T formalı və ya qatlanan qanadlı modellər;
• xüsusi hündür tavan svetilnikləri, reflektor və ya linza ilə işığı aşağı yönəldənlər;
• sıra ilə yerləşdirilmiş xətti svetilniklər, xüsusilə rəflər arasında.

Böyük gücdə lampa seçərkən patronu da yoxlayın. Ağır və iri lampa adi plastik patrona uyğun olmaya bilər; E27-dən E40-a keçid üçün adapter istifadə olunursa, onun gücə və çəkiyə uyğunluğuna diqqət edin.

Yerləşdirmə qaydası

Hündür tavanda lampalar arasındakı məsafə işığın bərabərliyini müəyyən edir. Praktikada çox istifadə olunan istiqamət belədir: svetilniklər arasındakı məsafə onların asılma hündürlüyündən çox olmamalıdır. Məsələn, 5 metr hündürlükdə asılan lampaları təxminən 4–5 metr aralıqla yerləşdirmək bərabər işıq verir, 8–10 metr aralıqla isə aralarda qaranlıq zonalar yaranır. Dəqiq nisbət svetilnikin işıq paylanmasından asılıdır və istehsalçının məlumat vərəqində göstərilə bilər.

Rəflər olan anbarda işıq rəflərin arasındakı keçidə düşməlidir, rəflərin üstünə yox. Əks halda aşağı rəflər kölgədə qalır.

Unudulan amil: xidmət

Hündür tavanda lampa dəyişmək nərdivan, bəzən isə qaldırıcı tələb edir. Ona görə belə yerlərdə etibarlı, istilik ötürülməsi yaxşı olan lampalar seçmək və eyni tipli lampaları bir yerdə istifadə etmək məqsədəuyğundur: ehtiyat hissə saxlamaq və dəyişmək asanlaşır. Lampaların üzərində toz yığılması da işığı zamanla azaldır, ona görə dövri təmizlik planlaşdırılmalıdır.

Hər şeyi qısaca yoxlamaq üçün:

• Tavan hündürlüyünü və işıqlandırılan səthin hündürlüyünü ölçün.
• Ümumi işıq üçün lazım olan lümeni hesablayın və hündürlüyə görə ehtiyat əlavə edin.
• Bucağı hündürlüyə uyğun seçin: nə qədər hündür, bir o qədər dar.
• Patronun gücə və lampanın çəkisinə uyğunluğunu yoxlayın.
• Lampaya çatmağın və onu dəyişməyin yolunu əvvəlcədən düşünün.

Tavan dörd-beş metrdən yuxarıdırsa, Zəfər İşığı-nın 20–70 vattlıq T lampaları və qanadları açılan 4+1 modeli hesablama üçün uyğun başlanğıc nöqtəsidir.