Mat və şəffaf kolba: işıq itkisi və yumşaqlıq
Mat kolba işığı yumşaldır, şəffaf kolba parıltı və aydın kölgə verir. Hansının harada daha uyğun olduğunu və işıq itkisi məsələsinə necə baxmağı izah edirik.

Eyni formada, eyni güclü iki lampa rəfdə yan-yana durur: birinin kolbası südlü, ağ, digərininki isə şüşə kimi şəffafdır və içində nazik işıq telləri görünür. Qiymət və vatt fərqi az olsa da, evdə yandıranda nəticə kəskin fərqlənə bilər. Seçim yalnız zövq məsələsi deyil, svetilnikin tipindən və lampanın göz səviyyəsinə nisbətən yerindən də asılıdır.
Kolba işığa nə edir
Şəffaf kolba işığı demək olar ki, dəyişmədən keçirir. Göz içəridəki işıq mənbəyini, məsələn filament lampanın tellərini, birbaşa görür. Mənbə kiçik və parlaq olduğu üçün işıq "kəskin", kölgələr aydın olur.
Mat kolba isə səpələyici rolunu oynayır. Kolbanın daxili səthindəki örtük və ya şüşənin özünün strukturu işığı müxtəlif istiqamətlərə yayır. Nəticədə bütün kolba bərabər parlayır, işıq mənbəyinin ölçüsü "böyüyür" və işıq yumşaq görünür.
İşıq itkisi: nə qədər ciddidir
Hər səpələyici işığın bir hissəsini udur və ya geri qaytarır, ona görə mat kolbanın müəyyən itkisi var. Bu itkinin həcmi örtüyün sıxlığından və materialdan asılıdır və istehsalçıdan istehsalçıya dəyişir.
Praktik baxımdan bilməli olduğunuz əsas məqam budur: qutuda yazılan lümen hazır lampanın, yəni kolba ilə birlikdə ölçülən işığıdır. Ona görə iki lampanı müqayisə edərkən kolbanın növünə görə hesab aparmağa ehtiyac yoxdur, sadəcə lümen rəqəmlərini tutuşdurun. Eyni seriyada mat variant şəffafdan bir qədər az lümen göstərə bilər, amma çox vaxt bu fərq gündəlik istifadədə gözlə seçilmir.
Şəffaf kolba harada yaxşıdır
- Kristal və şüşə çilçıraqlar. Kristallar işığı sındırıb parıltı yaratmaq üçün kiçik, parlaq mənbəyə ehtiyac duyur. Mat lampa ilə çilçıraq "sönük" görünür.
- Abajurlu və plafonlu svetilniklər. Lampanın özü görünmürsə, şəffaf kolbanın qamaşma riski aradan qalxır, səpələmə işini abajur görür.
- Dekorativ lampalar. Filament tellərinin görünüşü loft, retro və ya restoran interyerində dizaynın bir hissəsidir.
- İstiqamətli işıq lazım olanda. Reflektorlu svetilnikdə kiçik mənbə işığı daha dəqiq yönəltməyə imkan verir.
Mat kolba harada yaxşıdır
- Açıq svetilniklər. Plafonsuz asma lampa, çılpaq patron, açıq bra: burada lampa birbaşa görünür və mat kolba gözü qoruyur.
- Göz səviyyəsindəki mənbələr. Çarpayı başındakı bra, güzgü yanındakı lampa, alçaq asılan işıq.
- Nazik və ya şəffaf şüşə plafonlar. Şəffaf plafonun içindəki şəffaf lampa parlaq nöqtə kimi görünür; mat lampa plafonu bərabər işıqlandırır.
- Yumşaq ümumi işıq istənilən yerlər. Yataq otağı, uşaq otağı, istirahət zonası.
Opal və "yarımşəffaf" variantlar
Bazarda iki qütb arasında aralıq variantlar da var. Opal kolba mat kolbadan daha sıx səpələyir və tamamilə bərabər ağ səth görüntüsü yaradır. Tüstülü, kəhrəba rəngli və ya qızılı çalarlı şüşəli dekorativ filament lampalar isə işığı həm yumşaldır, həm də rəngini istiləşdirir; belə lampalar ümumi işıqdan çox atmosfer yaratmaq üçündür, çünki rəngli şüşə işığın nəzərəçarpacaq hissəsini saxlayır.
Seçim üçün sadə test
Svetilnikə ən çox vaxt keçirdiyiniz yerdən baxın: divandan, çarpayıdan, yemək masasından.
- Lampanın özü görünürmü? Görünürsə, mat kolba daha rahatdır.
- Svetilnik kristal və ya şüşə elementlərdən ibarətdir və parıltı istənilir? Şəffaf kolba seçin.
- Lampa abajurun içindədir və altdan görünmür? Hər iki variant işləyir, şəffaf bir qədər daha çox işıq çıxara bilər.
- Kölgələrin kəskinliyi narahat edir? Mat kolba kölgələri yumşaldır.
Bir çilçıraqda mat və şəffaf lampaları qarışdırmamağa çalışın: kristallarda parıltı qeyri-bərabər olur və çilçıraq yarımçıq görünür. Eyni səbəbdən lampaları dəyişəndə hamısını eyni modeldən götürmək daha yaxşıdır, çünki fərqli istehsalçıların mat örtüyü də fərqli sıxlıqda olur və kolbalar yan-yana fərqli ağlıqda görünür.
Qulluq baxımından da fərq var. Şəffaf kolbada toz və barmaq izləri daha tez görünür və parıltını azaldır. Mat kolbada çirk o qədər nəzərə çarpmır, amma işığı yenə də zəiflədir. Hər iki halda lampanı soyuduqdan sonra, elektrikdən ayrılmış vəziyyətdə quru, yumşaq parça ilə silmək kifayətdir.
Zaferoğlu Elektrik-in çeşidində E14 soketli düz və damcı formalı 6 vattlıq filament lampalar var; çilçıraq və dekorativ svetilniklər üçün seçim edərkən kolbanın görünüşü və lampanın göz səviyyəsinə nisbətən yeri birlikdə nəzərə alınmalıdır.
Bütün Xəbərlər