Lampanın işığını evdə ölçmək olarmı

Evdə lampanın lümenini dəqiq ölçmək mümkün deyil, amma masaya düşən işığı lüksmetr və ya telefonla təxmini yoxlamaq və lampaları müqayisə etmək olar.

Bəlkə təzə lampa köhnəsindən sönük görünür. Və ya iş masanızda işığın kifayət edib-etmədiyini bilmək istəyirsiniz. Belə hallarda təbii sual yaranır: bunu evdə ölçmək mümkündürmü? Cavab "qismən"dir. Bəzi şeyləri kifayət qədər etibarlı yoxlamaq olur, bəziləri isə yalnız laboratoriya avadanlığı ilə ölçülür.

Evdə nəyi ölçmək olmur

Lampanın qutusunda yazılan lümen lampanın bütün istiqamətlərə buraxdığı ümumi işıqdır. Onu ölçmək üçün laboratoriyalarda inteqrallayıcı kürə və ya qoniofotometr kimi cihazlardan istifadə olunur: lampa ya içi ağ örtüklü böyük kürəyə qoyulur, ya da işıq bütün istiqamətlərdə ayrı-ayrılıqda ölçülüb toplanır. Evdə bunu təkrarlamaq mümkün deyil.

Ona görə evdəki ölçmə "bu lampa neçə lümendir" sualına cavab vermir. O, başqa, amma praktik baxımdan çox faydalı suala cavab verir: "masamın üstünə nə qədər işıq düşür?"

Evdə nəyi ölçmək olar

Səthə düşən işıq, yəni işıqlanma lüks ilə ölçülür və bunun üçün lüksmetr adlı cihaz var. Lüksmetrlə:

• iş masası, mətbəx tezgahı, oxu yeri kimi konkret nöqtələrdə işığın səviyyəsini yoxlamaq;
• iki lampanı eyni şəraitdə müqayisə etmək;
• otağın mərkəzi ilə künclər arasındakı fərqi görmək;
• lampanın zamanla zəifləyib-zəifləmədiyini müşahidə etmək mümkündür.

Sadə məişət lüksmetrləri elektronika və alət mağazalarında satılır. Onların dəqiqliyi peşəkar cihazlar səviyyəsində deyil, amma müqayisə üçün kifayətdir.

Telefonla ölçmə

Smartfonların çoxunda ekranın parlaqlığını avtomatik tənzimləmək üçün işıq sensoru var və bəzi tətbiqlər bu sensorun göstəricisini lüks kimi göstərir. Bu, maraqlı və pulsuz alətdir, amma məhdudiyyətlərini bilmək lazımdır:

• sensor ölçmə cihazı kimi kalibrlənməyib, fərqli telefonlar eyni yerdə fərqli rəqəm göstərə bilər;
• sensor adətən ekranın yuxarı hissəsindədir və qoruyucu şüşə, örtük onun göstəricisinə təsir edir;
• bəzi sensorlar müəyyən həddən sonra ölçməni dayandırır və ya fərqli rəng temperaturunda fərqli xəta verir.

Nəticə: telefon mütləq rəqəm üçün etibarlı deyil, amma eyni telefonla, eyni vəziyyətdə iki lampanı müqayisə etmək üçün yararlıdır.

Düzgün ölçmə qaydası

Ölçmənin mənalı olması üçün şəraiti sabit saxlamaq vacibdir:

1. Ölçməni axşam, pərdələr bağlı halda aparın ki, gün işığı nəticəyə qarışmasın.

2. Otaqdakı digər işıqları söndürün və ya hər ölçmədə eyni vəziyyətdə saxlayın.

3. Yeni LED lampanı yandırdıqdan sonra bir neçə dəqiqə gözləyin ki, işığı sabitləşsin.

4. Sensoru üfüqi səthə, məsələn masanın üstünə, üzü yuxarı qoyun.

5. Öz bədəninizlə sensorun üstünə kölgə salmayın; mümkünsə, telefonu qoyub bir addım geri çəkilin.

6. Eyni nöqtədə bir neçə dəfə ölçün və orta nəticəni götürün.

7. Lampaları müqayisə edərkən svetilniki, məsafəni və sensorun yerini dəyişməyin.

Rəqəmləri yazın. Bir neçə nöqtədə ölçmək, məsələn masanın mərkəzində və kənarında, işığın nə qədər bərabər paylandığını göstərir.

Nəticəni necə şərh etmək

Aldığınız rəqəmi tanınmış istiqamətlərlə tutuşdurun. Ofis iş yerləri üçün EN 12464-1 standartı yazı və oxu səthində 500 lüks nəzərdə tutur; ev üçün bu məcburi deyil, amma uzun müddət oxuyan və ya dəqiq iş görən adam üçün yaxşı istinad nöqtəsidir. Dəhliz və keçid yerləri üçün isə xeyli az işıq kifayətdir.

İki lampanı müqayisə edərkən kiçik fərqlərə çox əhəmiyyət verməyin. Göz işıqdakı kiçik dəyişikliyi zəif hiss edir; bir neçə faizlik fərq praktikada görünmür. Əgər bir lampa eyni şəraitdə digərindən nəzərəçarpacaq dərəcədə az lüks verirsə, o zaman qutudakı lümen rəqəmlərini, işıq bucağını və kolbanın növünü yenidən yoxlamaq məntiqlidir.

Titrəməni necə yoxlamaq olar

Parlaqlıqdan başqa, evdə yoxlanıla bilən bir göstərici də titrəmədir. Telefon kamerasını lampaya və ya işıqlandırılmış ağ səthə yönəldib ekrana baxın; bəzi lampalarda ekranda üfüqi zolaqlar görünür. Yavaş çəkiliş rejimi bu effekti daha aydın göstərə bilər. Bu üsul dəqiq ölçmə deyil və zolaqların görünməməsi titrəmənin tam olmadığına zəmanət vermir, amma nəzərəçarpan problemi aşkar etməyə kömək edir.

Zaferoğlu Elektrik-in LED lampalarını bir-biri ilə və ya köhnə lampalarla müqayisə etmək istəyirsinizsə, yuxarıdakı ardıcıllıq eyni şəraitdə ədalətli nəticə almağa imkan verir.