Soyuq anbar və soyuducu kameralarda işıqlandırma

Mənfi temperatur, kondensat, yuyulma və qida təhlükəsizliyi adi anbar işığından fərqli yanaşma tələb edir. Soyuq zonalar üçün işıq seçiminin əsas meyarları.

Soyuducu kamerada işıq sadə məsələ kimi görünür: tavana bir neçə svetilnik vurulur və iş bitir. Amma bir neçə aydan sonra problemlər başlayır: bəzi işıqlar gec yanır, gövdələrin içində su yığılır, kabellər çatlayır, qida təhlükəsizliyi yoxlaması isə şüşə plafonlara görə irad yazır. Soyuq zona adi anbardan fərqli şərtlərdir və işıq da bu şərtlərə görə seçilməlidir.

Soyuq işığa necə təsir edir

Müxtəlif işıq mənbələri aşağı temperatura müxtəlif reaksiya verir. Lüminessent lampaların işıq axını soyuqda nəzərəçarpacaq dərəcədə azalır və bəziləri çətin yanır. Buna görə köhnə soyuq anbarlarda "zəif, titrəyən işıq" tanış mənzərədir.

LED texnologiyası bu baxımdan üstündür: aşağı temperatur LED çipinin istiliyin yaxşı ötürülməsinə kömək edir və LED-lər soyuqda da dərhal yanır. Lakin burada zəif nöqtə elektronikadır. Svetilnikin drayveri, xüsusən də onun kondensatorları müəyyən temperatur diapazonu üçün nəzərdə tutulur. Buna görə seçim zamanı svetilnikin məlumat vərəqində göstərilən iş temperaturu aralığına baxmaq lazımdır: minimal ətraf temperaturu kameranın real temperaturunu əhatə etməlidir.

Donduruculu kameralarla sadə soyuducu kameraları da ayırmaq vacibdir. Müsbət temperaturlu soyuducu kamera üçün uyğun olan svetilnik dərin dondurma zonasında eyni cür işləməyə bilər.

Kondensat və qorunma dərəcəsi

Soyuq zonanın ən böyük düşməni rütubətdir. Qapı hər açılanda isti və nəm hava içəri daxil olur, soyuq səthlərdə kondensat əmələ gəlir. Soyuq zonadan isti zonaya keçən avadanlıqda da eyni proses gedir. Svetilnikin gövdəsinə sızan nəm elektronikanı sıradan çıxarır, mənfi temperaturda isə buza çevrilib gövdəni zədələyə bilər.

Buna görə soyuq anbarlarda toz və suya qarşı yüksək qorunma dərəcəli svetilniklər seçilir; bu sahədə IP65 və daha yüksək dərəcə tez-tez tövsiyə olunur. Qorunma dərəcəsi yalnız svetilnikin özünə yox, bütün birləşməyə aiddir:

• kabel girişləri uyğun ölçülü kabel keçidləri ilə sıxılmalıdır;
• birləşmə qutuları da eyni qorunma səviyyəsində olmalıdır;
• kabel soyuqda elastikliyini saxlayan materialdan olmalıdır, çünki bəzi adi izolyasiya materialları şaxtada sərtləşib çatlayır;
• svetilnikləri buxarlandırıcının və ventilyatorların hava axınından mümkün qədər kənarda yerləşdirin, orada buz və kondensat daha çox yığılır.

Qida təhlükəsizliyi və təmizlik

Qida saxlanan zonalarda sınan şüşə ciddi riskdir. Şüşə kolba və ya plafon sınarsa, qəlpələr məhsula düşə bilər və bütün partiya təhlükə altında qalır. Qida təhlükəsizliyi sistemləri, məsələn, HACCP prinsiplərinə əsaslanan yanaşmalar bu riskin idarə olunmasını tələb edir. Ona görə belə zonalarda şüşəsiz, zərbəyə davamlı polikarbonat örtüklü svetilniklərə üstünlük verilir.

Soyuq kameralar müntəzəm yuyulur və dezinfeksiya olunur. Svetilnikin səthi hamar olmalı, çirkin yığıla biləcəyi dərin yivləri olmamalı, gövdə materialı isə istifadə olunan təmizləyici vasitələrə davamlı olmalıdır. Təmizlik zamanı su şırnağının svetilnikə yönəldiləcəyi gözlənilirsə, bu da qorunma dərəcəsi seçimində nəzərə alınmalıdır.

İstilik yükü və sensorlar

Kameranın içindəki hər vatt elektrik enerjisi sonda istiliyə çevrilir və soyuducu qurğu bu istiliyi çölə çıxarmalıdır. Başqa sözlə, işıq iki dəfə enerji sərf etdirir: bir dəfə yanmaq, bir dəfə də yaratdığı istiliyi aradan qaldırmaq üçün. Eyni işıq üçün daha az güc tələb edən mənbə soyuducu sistemin yükünü də azaldır.

Soyuq anbarlarda insanlar hər zaman olmur. İşçilər və yükləyicilər qısa müddətə daxil olub çıxırlar. Bu, hərəkət sensorları üçün ideal vəziyyətdir: işıq yalnız kimsə içəridə olanda yanır. LED-lərin tez-tez yandırılıb-söndürülməyə dözümlü olması və soyuqda gecikmədən tam işıq verməsi bu sxemi praktik edir. Sensorun özü də soyuq və rütubətli mühit üçün uyğun olmalıdır.

Rəflər, keçidlər və təhlükəsizlik

Hündür rəfli soyuq anbarlarda işığın paylanması adi anbardakı qaydalara tabedir: dar keçidlərdə işıq rəflərin üz tərəfinə və etiketlərə çatmalıdır, buna görə keçid boyu uzanan paylanma verən optika seçilir. Svetilniklərin yeri yükləyici və dirəklərlə toqquşma riskinə görə planlaşdırılmalıdır.

Kiçik soyuducu kameralarda isə başqa bir təhlükəsizlik məsələsi var: içəridə qalan insan. Kamera içərisindən açılan qapı mexanizmi və içəridən görünən işarələr kimi tələblərlə yanaşı, işıq kəsiləndə tam qaranlıq yaranmaması üçün qəza işıqlandırmasının nəzərə alınması məqsədəuyğundur.

Yoxlama üçün qısa siyahı:

• svetilnikin iş temperaturu diapazonu kameranın temperaturunu əhatə edirmi;
• qorunma dərəcəsi və kabel keçidləri kondensat və yuyulma şəraitinə uyğundurmu;
• qida zonasında şüşə element varmı;
• sensor və idarəetmə qurğuları soyuqda işləmək üçün nəzərdə tutulubmu;
• qəza işıqlandırması və çıxış yolu düşünülübmü.

Anbar və geniş sahələr üçün Zaferoğlu Elektrik-in kataloqunda Zəfər İşığı brendli T-formalı yüksək güclü lampalar da təqdim olunub; soyuq mühitdə istifadəyə uyğunluq hər model üzrə istehsalçı ilə dəqiqləşdirilməlidir.