Enerji sinfi etiketi: A–G şkalası necə oxunur

Lampa qutusundakı rəngli etiket enerji səmərəliliyini göstərir. Şkalanın necə yeniləndiyini və hərflərin arxasında nəyin durduğunu izah edirik.

Lampa qutusunun arxasında yaşıldan qırmızıya rənglənmiş oxlar və böyük bir hərf görürsünüz. Bu, enerji etiketidir. Onu məişət cihazlarından — soyuducu və paltaryuyandan — tanıyırıq, amma lampalarda bu etiketin məntiqi son illərdə dəyişib və çoxlarını çaşdırır: dünənki "ən yaxşı" lampa bu gün aşağı hərflə görünə bilər.

Etiketin məqsədi

Enerji etiketi eyni kateqoriyadakı məhsulları bir baxışda müqayisə etmək üçündür. Lampalar üçün əsas sual budur: bir vatt enerjiyə nə qədər işıq düşür? Bu nisbət işıq səmərəliliyi adlanır və lümen/vatt (lm/W) ilə ölçülür. Hərf nə qədər yuxarıdadırsa, lampa eyni işığı o qədər az enerji ilə verir.

Etiket lampanın nə qədər parlaq olduğunu, rənginin necə olduğunu və nə qədər xidmət edəcəyini göstərmir. Bunlar ayrıca göstəricilərdir və qutunun başqa yerində yazılmalıdır.

Etiketin eyni kateqoriya daxilində müqayisə üçün olduğunu da unutmamaq lazımdır. Lampa etiketi ilə soyuducu etiketinin hərfləri fərqli meyarlarla hesablanır, ona görə də "A sinfi soyuducu" ilə "A sinfi lampa" arasında birbaşa əlaqə yoxdur. Hər məhsul qrupu üçün öz ölçmə qaydası və öz hədləri müəyyən edilib.

Köhnə və yeni şkala

Avropa İttifaqında uzun müddət A++ ilə E arasında dəyişən şkala istifadə olunurdu. LED texnologiyası sürətlə inkişaf etdikcə demək olar ki, bütün LED lampalar yuxarı siniflərə toplandı və etiket fərqləndirmə funksiyasını itirdi. Buna görə 2021-ci ilin sentyabrından Aİ-də lampalar üçün yenidən miqyaslanmış A–G şkalası tətbiq edildi — artıq "plyus"lar yoxdur.

Yeni şkalada tələblər xeyli sərtdir. A sinfi üçün işıq səmərəliliyi təxminən 210 lm/W-dan yuxarı olmalıdır; bu, hazırda bazardakı adi LED lampaların əksəriyyətinin çatmadığı səviyyədir. Nəticədə köhnə şkalada A+ və ya A++ olan tipik LED lampa yeni şkalada çox vaxt E və ya F sinfinə düşür. Bu, lampanın pisləşdiyi demək deyil — sadəcə ölçü xətkeşi dəyişib ki, gələcəkdə daha səmərəli məhsullar fərqlənə bilsin.

Azərbaycan bazarında həm idxal olunan, həm də yerli məhsullarda müxtəlif dövrlərin etiketlərinə rast gəlmək mümkündür. Ona görə də iki lampanı müqayisə edərkən əvvəlcə onların eyni şkala ilə işarələndiyinə əmin olun: "A+" yazılmış lampanı "E" yazılmış lampa ilə birbaşa müqayisə etmək olmaz.

Etiketdə başqa nə var

Yeni nümunəli etiketdə hərfdən başqa bir neçə vacib element olur:

• Enerji istehlakı kWh/1000h ilə. Bu, lampanın 1000 saat işləyərkən nə qədər kilovatt-saat enerji işlədəcəyidir. 8 vattlıq lampa üçün bu, təxminən 8 kWh olacaq. Rəqəm faktiki olaraq lampanın gücünü başqa formada göstərir, amma hesabı asanlaşdırır.
• QR kod. O, Avropa məhsul məlumat bazasına (EPREL) aparır və orada modelin tam texniki vərəqi — işıq axını, rəng temperaturu, ömür göstəriciləri — yerləşdirilir.
• İstehsalçının adı və modelin kodu.

Köhnə etiketlərdə isə adətən yalnız hərf və illik kWh rəqəmi olurdu.

Etiketdən düzgün istifadə

Etiket seçimin yalnız bir hissəsidir. Praktikada belə ardıcıllıq rahatdır:

• Əvvəlcə lazım olan işıq miqdarını lümenlə müəyyən edin — otağa və məqsədə görə.
• Sonra soketi, formanı və rəng temperaturunu seçin.
• Yalnız bu şərtlərə uyğun gələn lampalar arasında enerji sinfinə baxın.
• Hərf eyni olan lampalarda kWh/1000h rəqəmini müqayisə edin: eyni işıq axınında az olan daha qənaətlidir.

Enerji sinfi yüksək olan, amma sizə lazım olandan zəif işıq verən lampa qənaət deyil — otaq qaranlıq qalacaq və əlavə işıq yandırılacaq. Eyni zamanda sinfi bir pillə aşağı olan, lakin gündə cəmi bir neçə dəqiqə yanan kiler lampası üçün fərq praktik olaraq hiss olunmur. Səmərəliliyin əhəmiyyəti lampanın nə qədər çox yandığı ilə birbaşa bağlıdır.

Rəqəmlərə diqqət

Etiket rəsmi sənəddir, amma bazarda etiketin sadəcə şəkil kimi çap olunduğu hallar da olur. QR kod heç yerə aparmırsa və ya modelin kodu bazada tapılmırsa, məlumata ehtiyatla yanaşmaq lazımdır. Suallar yaranırsa, istehsalçıdan texniki vərəqi istəmək ən doğru yoldur.

Etiketdəki göstəriciləri konkret Zəfər İşığı modeli üçün dəqiqləşdirmək lazımdırsa, sualı Zaferoğlu Elektrik saytındakı əlaqə və ya təklif forması ilə göndərin.