«60 W ekvivalent» yazısı nə deməkdir

LED lampanın qutusundakı «60 W ekvivalent» yazısının mənası, bu müqayisənin hansı lümen dəyərinə əsaslandığı və ona güvənərkən nəyi nəzərə almaq lazımdır.

LED lampa qutusunda iki güc rəqəmi yan-yana yazılır: məsələn, kiçik hərflərlə "8 W", iri hərflərlə isə "60 W ekvivalent". Alıcı üçün bu, rahat ipucudur: köhnə 60 vattlıq lampanın yerinə nə almaq lazım olduğunu dərhal göstərir. Amma bu yazı çox vaxt səhv başa düşülür — ya lampanın 60 vatt işlətdiyi, ya da mütləq köhnə lampa qədər işıq verəcəyi düşünülür. Əslində ekvivalent rəqəm bir müqayisədir və onun da hədləri var.

Ekvivalent: işığın müqayisəsi, istehlakın deyil

Közərmə lampası dövründə insanlar parlaqlığı vattla ölçməyə öyrəşmişdi: 40 W zəif, 60 W adi, 100 W parlaq. Bu, işləyirdi, çünki bütün közərmə lampaları təxminən eyni səmərəliliyə malik idi və güc artdıqca işıq da mütənasib artırdı.

LED lampa eyni işığı xeyli az güclə verir. Ona görə "8 W" rəqəmi köhnə vərdişlə parlaqlıq haqqında heç nə demir. İstehsalçılar alıcıya kömək üçün "ekvivalent" yazır: bu LED lampa təxminən 60 vattlıq közərmə lampası qədər işıq verir.

Buradan iki mühüm nəticə çıxır:

• lampa şəbəkədən ekvivalent rəqəmini deyil, qutuda ayrıca göstərilən faktiki gücü işlədir;
• ekvivalent rəqəmi elektrik sərfiyyatını, istiliyi və ya patronun yükünü hesablamaq üçün istifadə olunmur.

Hansı lümen dəyəri nəzərdə tutulur

Müqayisə ixtiyari deyil. Avropa İttifaqının lampaların etiketlənməsi qaydalarında közərmə lampası ekvivalentinin istifadəsi üçün minimal işıq axını müəyyən edilib. Bu qaydalara görə, ümumi təyinatlı, hər tərəfə işıq verən lampa üçün:

• 25 W ekvivalent — təxminən 249 lümen;
• 40 W ekvivalent — təxminən 470 lümen;
• 60 W ekvivalent — təxminən 806 lümen;
• 75 W ekvivalent — təxminən 1055 lümen;
• 100 W ekvivalent — təxminən 1521 lümen.

Yəni "60 W ekvivalent" yazan lampa bu qaydalara əməl olunarsa, ən azı təxminən 806 lümen verməlidir. Bu rəqəmlər ölkədən və istehsalçıdan asılı olaraq bir qədər fərqli yuvarlaqlaşdırıla bilər, lakin məntiq eynidir.

Niyə ekvivalent rəqəmə tam güvənmək olmaz

Hər istehsalçı eyni qaydaya əməl etmir. Bəzi qutularda ekvivalent rəqəmi yuxarı yuvarlaqlaşdırılır və ya lümen dəyəri göstərilmir. Lampanın həqiqi parlaqlığını bilmək üçün lümen rəqəminə baxmaq lazımdır.

İşıq paylanması fərqlidir. Közərmə lampası işığı hər tərəfə təxminən bərabər verirdi. Bəzi LED lampalar işığın böyük hissəsini aşağıya yönəldir. Tavan plafonunda bu, masanın daha parlaq, tavanın isə daha qaranlıq görünməsinə səbəb olur. Eyni lümen fərqli təəssürat yaradır.

Rəng temperaturu qavrayışı dəyişir. Eyni lümenli soyuq ağ lampa isti ağ lampadan bir çox insana daha parlaq görünür. Köhnə közərmə lampası çox isti işıq verirdi, ona görə neytral və ya soyuq LED "ekvivalentdən güclü" təsir bağışlaya bilər.

Kolba və plafon. Mat kolba və qalın plafon işığın bir hissəsini udur. Lampanın öz lümeni qutudakı kimi olsa da, otağa çatan işıq azalır.

Spot lampalarda başqa ölçü. İstiqamətli lampalar, məsələn GU10, üçün ekvivalent müqayisə ümumi lümenə deyil, müəyyən şüa bucağındakı işığa əsaslanır. Onları adi lampa ilə eyni cədvəllə müqayisə etmək doğru deyil.

Qutunu düzgün oxumaq

Seçim zamanı ekvivalent rəqəmi başlanğıc nöqtəsi kimi istifadə edin, qərarı isə bu məlumatlarla verin:

• Lümen — əsas parlaqlıq göstəricisi;
• Faktiki güc (W) — elektrik sərfiyyatı;
• Rəng temperaturu (K) — işığın tonu;
• Şüa bucağı — işığın hara yönəldiyi;
• Ölçü və forma — svetilnikə sığması.

Köhnə 60 vattlıq lampanın işığından razı idinizsə, 800 lümen ətrafında LED lampa axtarmaq məntiqlidir. Otaq əvvəl qaranlıq görünürdüsə, bir pillə yuxarı, məsələn 1000–1100 lümen seçmək olar.

Qısa xatırlatma

• Ekvivalent — işığın müqayisəsidir, istehlakın deyil.
• Həqiqi parlaqlığı lümen göstərir.
• Eyni lümendə soyuq işıq daha parlaq, isti işıq daha yumşaq görünür.
• Plafon və mat kolba işığın bir hissəsini aparır.

Zəfər İşığı kataloqunda LED lampalar faktiki gücü ilə — 7, 9, 12, 15 vatt və s. — təqdim olunur. Konkret model üçün lümen dəyərinə ehtiyac olarsa, Zaferoğlu Elektrik-ə saytdakı əlaqə forması vasitəsilə müraciət etmək mümkündür.