Hündür tavanda lampa dəyişmək: uzun ömür niyə vacibdir

Nərdivanla çatılmayan tavanda lampa dəyişmək ayrıca iş, vaxt və risk deməkdir. Bu gizli xərci necə hesablamaq və azaltmaq olar.

Adi otaqda yanmış lampanı dəyişmək bir dəqiqəlik işdir: stul, iki hərəkət, bitdi. İki mərtəbə hündürlüyündə olan foye, anbar, idman zalı və ya ikinci işıq olan villa qonaq otağında isə eyni iş tamam başqa məsələyə çevrilir. Burada lampanın qiymətindən çox onu yerinə qoymağın özü baha başa gəlir. Ona görə hündür tavan üçün lampa seçərkən sərfiyyatla yanaşı etibarlılığı da hesaba qatmaq lazımdır.

Görünməyən xərc: işçi, avadanlıq, dayanma

Hündür tavanda bir lampanın dəyişdirilməsi adətən bunları tələb edir:

• uzun nərdivan, iskele və ya qaldırıcı platforma — bəzən icarəyə götürülür və gətirilib-aparılması ayrıca vaxt aparır;
• ən azı iki nəfər: biri işləyir, digəri sığortalayır və aşağını qoruyur;
• iş yerinin boşaldılması — anbarda rəflərin önü, zalda məşqlər, mağazada müştəri axını dayandırılır;
• elektrik təhlükəsizliyi tədbirləri: dövrənin söndürülməsi, svetilnikin açılması və yenidən bağlanması.

Bunların heç biri lampanın qiymət etiketində yazılmır, amma hər dəyişmədə təkrarlanır. Svetilnik sayı çox olan binada lampalar müxtəlif vaxtlarda sıradan çıxırsa, ustanı ildə bir neçə dəfə çağırmaq lazım gəlir.

Risk tərəfini də unutmaq olmaz. Hündürlükdə iş həmişə yıxılma və alət düşməsi təhlükəsi daşıyır. Nə qədər az dəyişmə olarsa, insanların hündürlüyə qalxma halları da o qədər azalır. Bir çox müəssisədə hündürlükdə iş üçün ayrıca təlimat və icazə tələb olunur, bu da prosesi əlavə uzadır.

Tək-tək yox, qrup halında dəyişmə

Böyük obyektlərdə tez-tez tətbiq olunan yanaşma qrup halında planlı dəyişmədir. Lampalar birər-birər yanana qədər gözlənilmir; müəyyən iş saatı dolanda və ya işıq nəzərəçarpacaq dərəcədə zəifləyəndə bir zonadakı bütün lampalar eyni vaxtda dəyişdirilir. Bu halda qaldırıcı bir dəfə gətirilir, iş bir günə sığır, zonada işıq da bərabər qalır.

Bu yanaşmanın işləməsi üçün eyni zonada eyni model lampa olmalıdır. Müxtəlif istehsalçıların və ya müxtəlif partiyaların lampaları fərqli vaxtda zəifləyir və rəng tonu da bir-birindən seçilə bilər.

Lampa seçərkən nəyə baxmalı

Hündür tavan üçün LED lampa və ya svetilnik seçəndə yalnız güc və qiymətlə kifayətlənməyin. Aşağıdakı suallar daha vacibdir:

• İstehsalçı ömür göstəricisini hansı şəraitdə verib? LED-in ömrü ən çox istiliklə bağlıdır, tavanın altında isə hava adətən daha isti olur.
• Svetilnik qapalıdırmı? Havasız plafonda drayver və diodlar daha çox qızır, bu da ömrü qısaldır. Havalandırılan və ya açıq konstruksiya burada üstünlük verir.
• Gərginlik sabitdirmi? Tez-tez dalğalanan şəbəkədə drayver əlavə yüklənir. Belə binalarda stabilizator və ya qoruyucu cihaz barədə elektriklə məsləhətləşin.
• Lampa hansı vəziyyətdə quraşdırılacaq? Bəzi iri gövdəli lampalar aşağı baxan vəziyyətdə istiliyi daha yaxşı yayır, bəziləri üçün istehsalçı xüsusi göstəriş verir.
• Eyni modeli bir neçə il sonra da tapmaq mümkün olacaqmı? Ehtiyat üçün bir neçə ədəd saxlamaq yaxşı fikirdir.

Dəyişmə tezliyini azaltmağın yolları

Lampanın özündən başqa, işləmə şəraiti də böyük rol oynayır. İstifadə olunmayan saatlarda işığı söndürmək, zonaları ayrı qruplara bölmək və gün işığı olan hissələrdə sensor istifadə etmək lampaların ümumi iş saatını azaldır. Nəticədə eyni lampa daha uzun müddət xidmət edir.

Svetilnikin təmiz saxlanması da vacibdir. Anbar və sexlərdə toz qatı həm işığı azaldır, həm də istiliyin yayılmasına mane olur. Planlı təmizlik günü lampa yoxlaması ilə birləşdirilə bilər — qaldırıcı onsuz da yerindədir.

Qısa hesablama məntiqi

Hansı variantın sərfəli olduğunu müqayisə etmək üçün bir cədvəl qurun: lampanın alış dəyəri, bir dəyişmə üçün işçi və avadanlıq xərci, ildə gözlənilən dəyişmə sayı və enerji sərfiyyatı. Ucuz, amma tez sıradan çıxan lampa ilə daha etibarlı lampa arasındakı fərq çox vaxt məhz dəyişmə xərcində üzə çıxır. Aşağı tavanlı otaqda əhəmiyyətsiz görünən bu sətir hündür məkanlarda ümumi hesabın əsas hissəsinə çevrilə bilər.

Zaferoğlu Elektrik-in Gəncədə istehsal etdiyi məhsullar arasında geniş sahələr üçün nəzərdə tutulmuş yüksək güclü lampalar, məsələn, qatlanan dörd qanadlı model və iri gövdəli T lampalar var. Konkret obyekt üçün uyğun variantı seçərkən svetilnikin konstruksiyasını və iş şəraitini əvvəlcədən dəqiqləşdirmək məsləhətdir.