Ağır svetilniki tavana etibarlı bərkitmək

Ağır çilçıraq və svetilnik naqildən yox, tavanın daşıyıcı hissəsindən asılmalıdır. Beton, boşluqlu plitə, gips-karton və gərgin tavan üçün bərkitmə yolları.

Çilçıraq tavandan düşəndə təkcə svetilnik sınmır — altda oturan adam, masa, uşaq çarpayısı zərbə alır. Belə hadisələrin əksəriyyətində səbəb eynidir: ağır svetilnik tavanın növünə uyğun olmayan dübelə və ya birbaşa naqilə etibar edilib. Bərkitmə seçmək üçün iki şeyi bilmək lazımdır: svetilnikin çəkisi və tavanın içində nə olduğu.

Əvvəlcə çəkini öyrənin

Svetilnikin kütləsi adətən qutuda və ya texniki vərəqdə yazılır. Yazılmayıbsa, onu məişət tərəzisində çəkmək olar: əvvəl özünüzü, sonra svetilniki əlinizdə tutaraq çəkib fərqi hesablamaq kifayətdir. Şüşə asqıları, kristal elementləri və abajurları olan çilçıraqlar gözlənildiyindən xeyli ağır ola bilər.

Bərkitmə elementi svetilnikin çəkisindən bir neçə dəfə böyük yükə hesablanmalıdır. Səbəb yalnız statik çəki deyil: təmizlik zamanı svetilniki çəkmək, lampa dəyişəndə ona söykənmək, yuxarı mərtəbədən gələn titrəyiş də yük yaradır.

Naqil yük daşımır

Svetilnik heç vaxt elektrik naqilindən asılmamalıdır. Naqilin mis damarları yük üçün yox, cərəyan üçün hesablanıb. Asılı qalan naqil klemmdən çıxa, izolyasiya kəsilə, kontakt boşala bilər. Asma svetilniklərdə yükü xüsusi trosa, zəncirə və ya bərkidici qarmağa verirlər, naqil isə sərbəst və azca boş qalır.

Tavanın növünə görə bərkitmə

Monolit beton tavan ən sadə haldır. Burada beton üçün nəzərdə tutulmuş genişlənən anker və ya qarmaqlı anker istifadə olunur. Deşik anker ölçüsünə uyğun, tozdan təmizlənmiş olmalıdır, əks halda anker lazımi qədər açılmır.

İçi boşluqlu plitə — köhnə binalarda geniş yayılıb. Qazanda burğu birdən boşluğa düşürsə, adi dübel işləmir. Belə yerdə boşluğun içində açılan xüsusi qanadlı ankerlər və ya boşluq üçün nəzərdə tutulmuş kimyəvi ankerlər tətbiq edilir. Qarmağın boşluğun nazik divarına deyil, plitənin möhkəm hissəsinə düşməsi vacibdir.

Gips-karton asma tavan özü ağır yük daşımaq üçün deyil. Kəpənək tipli dübellər yüngül svetilnik üçün kifayət edə bilər, amma ağır çilçıraq üçün bərkitmə gips-kartonun arxasındakı əsas tavana qədər uzadılmalıdır — məsələn, tənzimlənən asqı və ya dirsəklə. Bunu ən yaxşı halda asma tavan quraşdırılarkən planlaşdırmaq lazımdır.

Gərgin tavanda svetilnik plyonkaya bərkidilmir. Tavan çəkilməzdən əvvəl əsas tavana svetilnik üçün xüsusi platforma quraşdırılır və plyonka onun üzərində kəsilir. Sonradan ağır svetilnik əlavə etmək istəyirsinizsə, bu, plyonkanın bir hissəsini sökmək deməkdir.

Elektrik birləşməsi dekorativ qapağın arxasında

Bərkitmə hazır olduqdan sonra növbə elektrik qoşulmasına gəlir və burada da çəki öz rolunu oynayır. Svetilnik qaldırılıb tutularkən naqillər tələsik birləşdirilir və çox vaxt elə bu anda səhv edilir.

Naqilləri burama ilə deyil, sıxıcı klemmlərlə birləşdirmək daha etibarlıdır. Metal gövdəli çilçıraqda torpaqlama klemmi varsa və tavanda sarı-yaşıl naqil gəlirsə, o mütləq qoşulmalıdır. Dekorativ qapağın içində birləşmələr sıxışdırılmamalı, qapaq naqilin izolyasiyasını kəsməməlidir.

Çoxlampalı çilçıraqda cəm güc artdıqca birləşmə yerindən keçən cərəyan da artır. Köhnə közərmə lampalarından LED-ə keçid bu yükü azaldır, amma kontaktın keyfiyyətinə tələbi dəyişmir.

Quraşdırma zamanı

• Qazmadan əvvəl tavanda gizli naqil, isitmə borusu olub-olmadığını yoxlayın; bunun üçün detektor faydalıdır.
• Svetilnik işıq xəttinə qoşulmazdan əvvəl şitdə müvafiq avtomatı söndürün.
• Ağır svetilniki təkbaşına qaldırmayın: bir nəfər tutarkən digəri bərkitsin.
• Bərkitdikdən sonra svetilnikdən asılmadan, amma əllə möhkəm dartaraq anker və qarmağı yoxlayın.
• Dekorativ qapaq bərkitmə yerini gizlədir; onu sıxmadan əvvəl bütün vintlərin sona qədər bərkidildiyinə əmin olun.

Vaxtaşırı baxış

Bərkitmə bir dəfəlik iş deyil. İllər keçdikcə titrəyiş, temperatur dəyişməsi və təmizlik zamanı hərəkət qarmağı boşalda bilər. İldə bir dəfə, məsələn, çilçırağı yuyanda svetilnikin yırğalanmadığını, dekorativ qapağın arxasında çat və ya tökülmə olmadığını yoxlamaq kifayətdir. Tavanda yeni çatlar, svetilnik ətrafında suvağın qopması təcili diqqət tələb edir.

İşığın keyfiyyəti qədər onun etibarlı asılması da önəmlidir. Zaferoğlu Elektrik-in Zəfər İşığı kataloqunda həm çilçıraqlar üçün şam formalı lampalar, həm də tavan montajı üçün dairəvi LED panellər var; onları quraşdırarkən yuxarıdakı qaydalar eyni dərəcədə keçərlidir.