LED lampada vatt və lümen: parlaqlığı hansı göstərir

Vatt işlədilən enerjini, lümen isə alınan işığı göstərir. LED dövründə parlaqlığı necə düzgün müqayisə etməyi izah edirik.

Uzun illər lampa gücü ilə seçilirdi: dəhlizə 40 vatt, qonaq otağına 100 vatt. Közərmə lampalarında bu, işləyirdi, çünki eyni texnologiyada daha çox vatt təxminən daha çox işıq demək idi. LED lampalar bu əlaqəni qırdı. İndi 9 vattlıq lampa köhnə 60 vattlıq lampaya yaxın işıq verə bilir, və "neçə vatt götürüm?" sualı artıq yarımçıq sualdır.

Vatt nəyi ölçür

Vatt (W) gücdür — lampanın hər an elektrik şəbəkəsindən nə qədər enerji götürdüyünü göstərir. Elektrik hesabına təsir edən də məhz budur: 10 vattlıq lampa 100 saat işləyəndə 1 kilovat-saat enerji sərf edir.

Vatt işığın miqdarı haqqında birbaşa heç nə demir. O, yalnız "xərci" göstərir. Eyni 10 vatt bir lampada çox, digərində az işığa çevrilə bilər — bu, lampanın texnologiyasından və keyfiyyətindən asılıdır.

Lümen nəyi ölçür

Lümen (lm) işıq axınıdır — lampanın bütün istiqamətlərə yaydığı görünən işığın ümumi miqdarı. Parlaqlığı müqayisə etmək üçün düzgün göstərici budur. İki lampadan hansının daha çox işıq verdiyini bilmək istəyirsinizsə, vatta deyil, lümenə baxın.

Lümen işığın otaqda necə paylanacağını göstərmir. Eyni lümenli lampa açıq plafonda bir cür, qapalı mat plafonda başqa cür görünəcək. Bu, lampanın yox, svetilnikin və otağın xüsusiyyətidir. Amma lampa seçimi mərhələsində lümen ən obyektiv başlanğıc nöqtəsidir.

Lümen/vatt: səmərəlilik göstəricisi

İki göstəricini birləşdirəndə lampanın səmərəliliyi alınır: lümeni vatta bölürsünüz. Nəticə hər vatt enerjiyə düşən işığı göstərir.

Közərmə lampasında bu göstərici təxminən 10–15 lm/W olur — enerjinin böyük hissəsi işığa yox, istiliyə gedir. Müasir məişət LED lampalarında isə adətən bir neçə dəfə yüksəkdir. Konkret rəqəm modeldən asılıdır, ona görə müqayisəni ümumi təsəvvürlə yox, qutudakı məlumatla aparmaq lazımdır.

Praktik nəticə sadədir: eyni lümeni verən iki LED lampadan daha az vatt işlədəni daha səmərəlidir.

Köhnə vatt vərdişini lümenə çevirmək

Gözümüz közərmə lampasının parlaqlığına öyrəşib, ona görə "60 vattlıq qədər işıq" demək hələ də rahatdır. Avropa İttifaqında LED qablaşdırmalarında "ekvivalent" iddiası üçün istinad dəyərləri müəyyən olunub. Təxmini müqayisə üçün onlardan istifadə etmək olar:

• 25 W közərmə — təxminən 250 lm;
• 40 W közərmə — təxminən 470 lm;
• 60 W közərmə — təxminən 800 lm;
• 75 W közərmə — təxminən 1050 lm;
• 100 W közərmə — təxminən 1500 lm.

Yəni köhnə 60 vattlıq lampanı əvəz etmək istəyirsinizsə, təxminən 800 lümen verən LED axtarmalısınız — onun neçə vatt işlətməsi ikinci dərəcəlidir. Qutuda yalnız "60 W ekvivalent" yazılıb, lümen göstərilməyibsə, bu iddianı yoxlamaq çətinləşir.

Qutuda nəyə baxmaq lazımdır

LED lampa alarkən qablaşdırmada bu məlumatları axtarın:

• işıq axını lümenlə — parlaqlıq üçün əsas rəqəm;
• güc vattla — enerji sərfiyyatı üçün;
• rəng temperaturu Kelvinlə — işığın isti və ya soyuq olması;
• soket tipi və lampanın ölçüləri — svetilnikə uyğunluq üçün.

Lümen və vatt birlikdə verilibsə, səmərəliliyi özünüz hesablaya bilərsiniz. Yalnız vatt yazılıbsa, satıcıdan lümen dəyərini soruşmaq normaldır.

Tez-tez edilən səhvlər

Birinci səhv — LED-i köhnə vərdişlə, "nə qədər çox vatt, o qədər yaxşı" prinsipi ilə seçməkdir. Nəticədə otaq lazım olduğundan xeyli işıqlı olur, göz yorulur, enerji də boşuna gedir.

İkinci səhv — soyuq və isti işığı eyni parlaqlıqda saymaqdır. Eyni lümendə soyuq ağ işıq çox vaxt bir az daha parlaq hiss olunur. Bu, ölçü deyil, qavrayış fərqidir, amma seçim edərkən nəzərə almaq faydalıdır.

Üçüncü səhv — lampanın gücünü svetilnikin icazə verdiyi maksimal güclə qarışdırmaqdır. Patronda "maks. 60 W" yazısı istilik həddidir; ora 9 vattlıq LED qoymaq tamamilə normaldır.

Dördüncü səhv — spot lampanın və adi armud formalı lampanın lümenini birbaşa tutuşdurmaqdır. Spot işığı dar bir şüaya yığır, ona görə daha az lümenlə də işıqlandırdığı nöqtədə parlaq görünür, amma otağın qalan hissəsi qaranlıq qalır. Armud formalı lampa isə eyni işığı ətrafa səpələyir. Bu iki növü müqayisə edərkən təkcə lümenə deyil, işıq bucağına da baxmaq lazımdır.

Zəfər İşığı kataloqunda LED lampaların gücü ilə yanaşı təxmini közərmə ekvivalenti də göstərilir. Konkret model üçün lümen dəyəri lazım olarsa, sorğu formasından Zaferoğlu Elektrik-ə yazıb soruşa bilərsiniz.