Yaşayış binasının giriş, pilləkən və zirzəmi işıqlandırması

Qaranlıq pilləkən və zirzəmi həm təhlükəsizlik, həm də rahatlıq problemidir. Ümumi sahələrdə işığın yeri, sensorlar, qəza işığı və vandalizmə davamlılıq.

Yaşayış binasının ümumi sahələri — giriş, vestibül, pilləkən, dəhlizlər, zirzəmi — heç kimin "şəxsi" məkanı deyil və elə buna görə işıqlandırma çox vaxt baxımsız qalır. Yanmış lampa həftələrlə dəyişdirilmir, pilləkən meydançasında bir çılpaq lampa bütün marşı işıqlandırmağa çalışır, zirzəmiyə isə telefon fənəri ilə enilir. Halbuki bu yerlərdə işıq birbaşa təhlükəsizliklə bağlıdır: yıxılma, qaranlıqda gizlənən yad adam, təxliyə zamanı yolun görünməməsi.

Giriş və vestibül

Giriş binanın "ilk təəssüratı"dır və burada iki məqsəd var: sakinin qapını, açarı və interkomu rahat görməsi, həmçinin girişin küçədən aydın görünməsi. Girişin üstündəki svetilnik adamın üzünü yuxarıdan kəskin kölgə ilə deyil, bir qədər önə yönəlmiş yumşaq işıqla göstərməlidir — bu, həm interkom kamerası, həm də sakinlərin gələni tanıması üçün vacibdir.

Vestibüldə poçt qutuları, elan lövhəsi və lift düymələri yaxşı işıqlandırılmalıdır. Küçədən girərkən göz gecə qaranlığına uyğunlaşmış olur, ona görə vestibül işığı həddindən artıq parlaq olmamalıdır; əksinə, gündüz girişdə göz qaranlığa uyğunlaşa bilmir və vestibül tünd görünür. İki rejimli işıq, yəni gündüz daha güclü, gecə zəifrəq işıq bu fərqi yumşaldır.

Pilləkənlər: kölgəsiz addım

Pilləkəndə əsas tələb pillələrin kənarının aydın görünməsidir. Ən çox rast gəlinən səhv svetilnikin yalnız meydançada, marşın bir ucunda qurulmasıdır: aşağı enən adam öz kölgəsini pillələrin üzərinə salır. Yaxşı həll:

• hər meydançada svetilnik və uzun marşlarda əlavə aralıq işıq;
• svetilnikin elə yerləşdirilməsi ki, işıq həm yuxarı, həm də aşağı marşı işıqlandırsın;
• pillələrin kənarında kontrastlı zolaq — işıqla birlikdə görmə qabiliyyəti zəif sakinlərə böyük kömək edir;
• göz qamaşdırmayan, opal örtüklü svetilniklər, çünki pilləkəndə baxış tez-tez yuxarı yönəlir.

Avropa standartı EN 12464-1 pilləkənlər üçün dəhlizlərdən bir qədər yüksək işıqlanma tövsiyə edir; bu, pillələrdə səhv addımın nəticəsinin daha ağır olması ilə bağlıdır.

Sensorlar və taymerlər

Ümumi sahələrdə işığın gün boyu yanması lazımsız xərcdir, tamamilə sönməsi isə təhlükəlidir. Tipik həllər hərəkət sensorları, pilləkən taymerləri (düyməyə basanda müəyyən müddət yanan işıq) və gecə üçün zəif fon işığıdır. Sensorla işləyərkən bunlara diqqət edin:

• Gecikmə vaxtı adamın ən yavaş halda pilləkəni qalxmasına kifayət etməlidir; yaşlı sakin mərtəbənin ortasında qaranlıqda qalmamalıdır.
• Sensorların görmə sahəsi pilləkənin dönüşlərini əhatə etməlidir, əks halda işıq yalnız meydançaya çatanda yanır.
• Bəzi iki naqilli sensorlar və köhnə taymerlər LED lampaların kiçik yükü ilə düzgün işləmir: sönmüş lampa zəif parıldaya və ya yanıb-sönə bilər. LED-ə keçəndə sensorun LED ilə uyğunluğunu yoxlayın.
• Tez-tez yandırılıb-söndürülmə şəraitinə davamlı lampa və drayverlər seçilməlidir.

Zirzəmi və texniki otaqlar

Zirzəmi adətən nəmli, bəzən tozlu və nadir baxılan yerdir. Burada qapalı, nəmə davamlı svetilniklər, metal gövdə olduqda torpaqlama və diferensial avtomatla qorunan xətt vacibdir. İşıq açarı girişdə, ilk addımı atmazdan əvvəl əlçatan olmalıdır. Uzun zirzəmi dəhlizlərində bir neçə qrupa bölünmüş işıq, yaxud sensorlar hər yeri qaranlıqdan xilas edir.

Sayğac və paylayıcı lövhələrin yerləşdiyi otaqlar ayrıca diqqət tələb edir: elektrik ustası və ya qaz xidməti gecə gələndə burada kifayət qədər işıq olmalıdır.

Qəza işığı və vandalizm

Elektrik kəsiləndə pilləkən və çıxış yolları tam qaranlıqda qalmamalıdır. Qəza işıqlandırması batareyalı svetilniklər vasitəsilə təxliyə yolunu işıqlandırır; EN 1838 standartı təxliyə yolunun oxu boyunca minimum 1 lüks tələb edir. Yerli normativlər binanın növünə görə fərqli tələblər qoya bilər, ona görə layihə və ya təmir zamanı bunu dəqiqləşdirin. Batareyaları vaxtaşırı yoxlamaq lazımdır, əks halda qəza işığı ən lazımlı anda işləməyə bilər.

Vandalizmə davamlılıq ümumi sahələr üçün real məsələdir. Zərbəyə davamlı polikarbonat örtüklü, gizli vintli svetilniklər sındırılmağa və lampanın oğurlanmasına qarşı daha etibarlıdır. Svetilnikləri əllə çatılmayan hündürlükdə quraşdırmaq da kömək edir.

Mənzil kooperativləri və idarəetmə şirkətləri üçün Zəfər İşığı kataloqunda müxtəlif soketli standart LED lampalar var. Zaferoğlu Elektrik-in Bakıdakı ofisi vasitəsilə toplu təklif istəmək mümkündür.