Televizor izləyərkən otaq işığı: tam qaranlıq yoxsa fon işığı

Tam qaranlıq otaqda parlaq ekrana baxmaq gözü yorur, güclü tavan işığı isə ekranda əks olunur. Televizor zonası üçün işığın harada, nə qədər və hansı rəngdə olmalı olduğunu izah edirik.

Film axşamı üçün çox adam işığı tamamilə söndürür: kinoteatr effekti yaransın. Başqaları isə tavan çilçırağını yanılı saxlayır ki, «göz korlanmasın». Hər iki yanaşmanın öz problemi var. Qaranlıqda parlaq ekran gözü yorur, güclü tavan işığı isə ekranda əks olunaraq şəkli solğunlaşdırır. Doğru cavab ikisinin arasındadır və onu qurmaq çətin deyil.

Tam qaranlıq niyə yorucudur

Göz bəbəyi ətrafdakı ümumi işıq səviyyəsinə uyğunlaşır. Qaranlıq otaqda bəbək genişlənir, ekran isə otağın yeganə parlaq obyektidir. Səhnə dəyişdikcə — qaranlıq kadrdan parlaq səhnəyə keçid, ağ fon, partlayış — ekranın parlaqlığı kəskin dəyişir və göz daim yenidən uyğunlaşmalı olur. Uzun izləmədən sonra gözdə yorğunluq, quruluq və bəzən baş ağrısı hiss olunur.

Buna ekranla ətraf arasındakı böyük kontrast da əlavə olunur. Qaranlıq divar fonunda parlaq ekran gözə daha sərt görünür. Ekranın arxasındakı zəif işıq bu kontrastı yumşaldır.

Parlaq tavan işığı niyə uyğun deyil

Digər tərəfdən, tavandan güclü işıq ekranda iki problem yaradır. Birincisi, parlaq ekranlarda svetilnikin əks olunması görünür və şəklin bir hissəsini «silir». İkincisi, ətrafdakı işıq ekranın qara rənglərini boz göstərir: kontrast azalır, film solğun görünür. Mat ekranlarda əks olunma az olsa da, şəklin solğunlaşması qalır.

Pəncərə və ya lampa ekranla üzbəüz yerləşibsə, problem daha da güclənir.

Fon işığı: ekranın arxasında zəif işıq

Ən effektiv həll ekranın arxasındakı divarı zəif işıqlandırmaqdır. Bunu bir neçə üsulla etmək olar:

• televizorun arxa tərəfinə yapışdırılan LED lent, divara doğru işıq verir;
• televizorun arxasında və ya yan tərəfində yerə qoyulmuş, divara yönəlmiş kiçik lampa;
• ekranın arxasındakı divar nişində gizli işıq.

Fon işığının parlaqlığı aşağı olmalıdır: məqsəd divarı yüngül işıqlandırmaqdır, ekranla yarışmaq deyil. Yaxşı qurulmuş fon işığında işığın mənbəyi görünmür, yalnız ekranın ətrafında yumşaq «hale» hiss olunur.

Fon işığının rəngi

Adi izləmə üçün isti və ya neytral işıq rahatdır. Amma rənglərin düzgün qavranılması baxımından bir incəlik var: ekranın arxasındakı işıq çox isti, narıncı olarsa, göz ona uyğunlaşır və ekrandakı ağ rəng bir qədər mavi görünə bilər. Peşəkar video montaj otaqlarında bu səbəbdən ekran arxasında gün işığına yaxın, təxminən 6500K neytral-ağ işıq istifadə olunur — bu, ekranların standart ağ nöqtəsinə uyğundur.

Ev üçün sərt qayda yoxdur. Rəng dəqiqliyi sizin üçün vacibdirsə, neytral-ağ fon işığı seçin. Rahatlıq və ab-hava önəmlidirsə, isti işıq da tamamilə qəbul ediləndir. Rəngli, yanıb-sönən və musiqi ilə dəyişən effektlər isə diqqəti yayındırır və gözü yorur.

Otağın qalan hissəsi

Fon işığından əlavə, otaqda bir-iki zəif işıq mənbəyi də faydalıdır: divan yanında torşer və ya masa lampası. Onlar otaqda gəzməyi, stəkan götürməyi və uşaqlara nəzarəti asanlaşdırır. Bu lampaları yerləşdirərkən üç qayda:

• lampa ekranla bir xətt üzərində və ya onun qarşısında olmasın — əks olunma yaradır;
• abajur işığı birbaşa gözə deyil, aşağıya və ya divara yönəltsin;
• tavan işığı, əgər istifadə olunursa, dimmerlə minimuma endirilsin.

İzləmə yerindən ekrana baxarkən heç bir çılpaq lampa görünməməlidir. Bunu yoxlamağın ən asan yolu divanda oturub qaranlıq kadrda ekrandakı əks olunmalara baxmaqdır.

Uşaqlar ekrana yaxın oturmağı və uzun müddət fasiləsiz oyun oynamağı sevir. Onların otağında tam qaranlıqda izləmə xüsusilə tövsiyə olunmur. Fon işığı və zəif ümumi işıq, üstəlik müntəzəm fasilələr gözün yüklənməsini azaldır. Oyun konsolu ilə uzun seanslarda yan lampanı yandırmaq da faydalıdır.

Praktik ssenari

Tipik qonaq otağı üçün sadə quruluş belə ola bilər: ekranın arxasında zəif LED lent, divanın bir tərəfində aşağı yönəlmiş torşer, tavan çilçırağı isə film zamanı söndürülür. Gündüz və qonaq qəbulu üçün tavan işığı, axşam izləmə üçün yalnız fon və torşer. Belə sistem həm gözü qoruyur, həm də az enerji sərf edir, çünki uzun axşam saatlarında güclü ümumi işıq yanmır.

Torşer və masa lampaları üçün Zəfər İşığı kataloqunda E27 və E14 altlıqlı LED lampalar var. Otağın isti və soyuq işıqda necə görünəcəyini saytdakı rəng temperaturu simulyatorunda yoxlamaq olar.