İşıqlandırmanın üç qatı: ümumi, iş və dekorativ işıq

Peşəkar işıq layihələrində otaq bir lampa ilə yox, üç qatla işıqlandırılır. Hər qatın vəzifəsini və onları evdə necə birləşdirməyi izah edirik.

Eyni otaq iki fərqli evdə tam başqa təəssürat yarada bilər: birində sanki kabinet kimi soyuq və düz, digərində isə isti, dərin və rahat görünür. Fərq çox vaxt mebeldə yox, işığın necə qurulmasındadır. İşıqlandırma dizaynında bu fərqi izah edən sadə model var: işığı üç qata bölmək. Ümumi işıq, iş işığı və dekorativ, yaxud vurğu işığı. Bu model mürəkkəb görünsə də, əslində hər ev üçün tətbiq olunan praktik düşüncə tərzidir.

Birinci qat: ümumi işıq

Ümumi işıq otağın bünövrəsidir. Onun vəzifəsi məkanda təhlükəsiz hərəkət etməyə, əşyaları tapmağa, təmizlik etməyə kifayət qədər bərabər işıq yaratmaqdır. O, adətən yuxarıdan gəlir: çilçıraq, tavan plafonu, spot sırası, gizli karniz işığı və ya işığı tavana yönəldən torşer.

Yaxşı ümumi işığın əlamətləri:

• otağın hər yerində təxminən bərabər işıq var, künclər qaranlıq qalmır;
• işıq mənbəyi gözə birbaşa düşmür, kəskin kölgə yaratmır;
• rəng temperaturu otağın funksiyasına uyğundur.

Ən çox rast gəlinən səhv bütün işıq ehtiyacını yalnız bu qatla ödəməyə çalışmaqdır. Bu halda ümumi işıq həddindən artıq güclü seçilir, otaq düz, kölgəsiz və cansız görünür, dəqiq iş üçün isə yenə də çatmır.

İkinci qat: iş işığı

İş işığı müəyyən fəaliyyət üçün konkret yerə yönəlir: doğrama taxtası olan tezgah, dərs masası, kitab oxunan kreslo, güzgü qarşısı və ya tikiş maşını. Burada ümumi işıqdan daha çox işıq lazımdır və o, kölgəsiz düşməlidir.

İş işığının əsas qaydaları:

• mənbə insanın arxasında yox, yanında və ya qarşısında, iş səthinə yaxın olur;
• işıq mənbəyi gözə görünmür — abajur, istiqamətli başlıq, şkaf altı profil;
• iş işığı yananda otağın ümumi işığı da yanır ki, parlaq səth ilə qaranlıq fon arasında kəskin kontrast yaranmasın;
• rəng temperaturu çox vaxt ümumi işıqdan bir qədər neytral olur, çünki detalları və rəngləri daha aydın göstərir.

İş işığı olmadıqda insanlar gözlərini qıyır, səthə əyilir, uzun müddətdən sonra baş və boyun ağrısı hiss edir. Onu ayrıca açarla idarə etmək həm rahatdır, həm də qənaətlidir — iş bitəndə söndürülür.

Üçüncü qat: dekorativ və vurğu işığı

Bu qat otağa xarakter, dərinlik və əhval verir. Onun vəzifəsi görmək deyil, göstərməkdir: divardakı şəkli, rəfdəki kolleksiyanı, kərpic divarın teksturasını, bitkini, tavanın formasını.

Vurğu işığının növləri:

• şəkil və ya obyektə yönəlmiş dar bucaqlı spot;
• rəf və vitrin içində gizli LED zolaq;
• divarı aşağıdan yuxarı işıqlandıran svetilnik;
• karniz və nişlərdə dolayı işıq;
• filament lampalı dekorativ asma svetilnik və ya şam.

Vurğunun işləməsi üçün kontrast lazımdır: vurğu işığı ətrafdakı ümumi işıqdan nəzərəçarpacaq dərəcədə güclü olmalıdır. Hər yer eyni dərəcədə parlaqdırsa, heç nə seçilmir. Digər tərəfdən, çox sayda vurğu otağı ala-bula göstərir — bir otaqda iki-üç fokus nöqtəsi adətən kifayətdir.

Qatları birləşdirmək: ssenarilər

Üç qat yalnız ayrı-ayrılıqda idarə olunanda mənalıdır. Onlar eyni açarda olarsa, model işləmir. Hər qat üçün ayrı açar, mümkünsə parlaqlıq tənzimləməsi planlaşdırın. Sonra otaqda tipik vəziyyətlər üçün kombinasiyaları düşünün:

• Təmizlik və ya axtarış: ümumi işıq tam gücdə.
• Gündəlik axşam: ümumi işıq zəif, dekorativ işıq yanılı.
• Oxu və ya iş: iş işığı, üstəgəl zəif ümumi fon.
• Qonaq qəbulu: orta ümumi işıq və bütün vurğular.
• Film izləmə: yalnız zəif dekorativ işıq, ekranın arxasında və ya yanda.

Eyni anda yanan qatlarda rəng temperaturunun bir-birinə yaxın olması vacibdir. Dekorativ işıq bir qədər isti ola bilər, amma ümumi işıqla kəskin ziddiyyət otağı parçalanmış göstərir.

Kiçik otaqda üç qat

Üç qat üçün çox sayda svetilnik lazım olduğunu düşünmək səhvdir. Kiçik yataq otağında tavanda bir mat plafon ümumi işıq, çarpayı başında bra iş işığı, rəfin altındakı qısa LED zolaq isə dekorativ işıq ola bilər. Bir torşer bəzən iki qatı birləşdirir: yuxarıya ümumi işıq, yan qolunda oxu lampası. Əsas odur ki, hər funksiya üçün işığın mənbəyi və idarəsi düşünülsün.

Üç qatın hər birini Zəfər İşığı məhsulları ilə qurmaq mümkündür: ümumi işıq üçün E27 LED lampalar və tənzimlənən panel spot, istiqamətli işıq üçün GU10 və G5.3 spot lampalar, dekorativ işıq üçün isə filament və şam lampalar.